Voor het eerst in de 27-jarige geschiedenis van het Nibud Scholierenonderzoek, blijkt dat meisjes meer inkomsten hebben dan jongens. En zo waren er nog meer verschillen tussen de geslachten te ontdekken. De vraag die bij mij bleef hangen: Waarom is het geldgedrag van jongens en meiden niet gelijk?

Verschillen in geldgedrag

Allereerst enkele opvallende verschillen op een rijtje:

• Gemiddeld zijn de totale inkomsten van meisjes hoger dan die van jongens.
• Meisjes krijgen veel vaker kleedgeld dan jongens, maar: jongens die wel kleedgeld krijgen, krijgen méér kleedgeld per maand dan meisjes.
• Meisjes werken iets vaker dan jongens.
• Jongens geven gemiddeld meer uit per maand.
• Meisjes geven aan meer verschillende uitgavenposten een beetje. Jongens geven vaker aan een paar uitgavenposten veel uit.
• Meisjes geven vaker aan geld tekort te komen en geld te lenen.
• Meisjes krijgen sneller geld van hun ouders als ze daar om vragen dan jongens.
• Jongens vinden minder zaken lastig als het om geld gaat dan meisjes.
• Meisjes vinden het moeilijker om overzicht te houden over wat ze krijgen en uitgeven en uit te komen met hun geld.

Het puberende brein

Bij het analyseren van het gedrag van pubers gaat momenteel veel aandacht uit naar de ontwikkeling van hersenen. Een belangrijk inzicht is dat bij pubers het gedeelte van de hersenen dat verantwoordelijk is voor plannen en informatie onthouden zich langzamer ontwikkelt dan het emotionele brein. Dit verklaart waarom pubers veel meer risico's nemen en de lange termijn gevolgen van hun handelen nog niet kunnen inschatten. En sturing door ouders zo belangrijk is.

Ik was benieuwd of deze hersenontwikkeling ook de verschillen in geldgedrag tussen jongens en meisjes zou kunnen verklaren? Daarvoor nam ik een duikje in de literatuur¹. Wat blijkt? De hersenen van jongens en meisjes zijn en ontwikkelen zich inderdaad anders.

Experimenterende jongens en reflecterende meisjes

Een belangrijk verschil tussen jongens en meisjes is de ontwikkeling van en samenwerking tussen de twee hersenhelften. Rechts zitten ruimtelijk bewustzijn, muziek, creativiteit en een groot deel van de emotieverwerking. Links zit het bewuste nadenken, zoals taal, logos, ratios. Voor reflectie op bewegingen en handelingen zijn verbindingen tussen de twee hersenhelften nodig.

Bij jongens blijken deze verbindingen later en trager op gang te komen. Daarom is experimenteren voor hen ook extra belangrijk, want door dingen te doen en mee te maken, komen nieuwe verbindingen tussen de hersenenhelften tot stand. Bovendien blijkt de rechter hersenhelft door testosteron bij jongens extra gestimuleerd te worden en de linker wat meer geremd. Daardoor nemen ze meer risico's, experimenteren ze meer en zien ze vaker wel waar het schip strandt.

Meisjes daarentegen blijken eerder over 'zelfreguleringsvaardigheden' te beschikken. Ze hebben een grotere verwerkingscapaciteit voor wat zij horen, verwoorden hun emoties in lange onderlinge gesprekken en oefenen voortdurend hun reflectievermogen. Ze verwerken informatie meer verbaal-linguïstisch, terwijl dit bij jongens meer visueel-ruimtelijk gebeurt.

Verschillen verklaard…?

Terugblikkend op de verschillen wil ik niet beweren dat ik hiermee alle verschillen kan verklaren. Maar het is wel interessant om beide aspecten naast elkaar te leggen. Een drietal punten die ik eruit wil pikken:

1. Jongens krijgen mogelijk minder vaak kleedgeld omdat ouders denken dat zoonlief dat nog niet aankan, want 'in tegenstelling tot dochter neemt hij te veel risico's en dat is zonde van het geld'. Maar juist kleedgeld zou jongens heel erg helpen: daarmee kunnen ze experimenteren, ontstaan verbindingen tussen de hersendelen en ontwikkelt de verantwoordelijkheden die hij aankan.
2. Jongens zijn extremer dan meisjes. Als ze ergens geld aan uitgeven, geven ze er gemiddeld meer aan uit dan meisjes. Zelfs aan typische meisjes-uitgaven zoals kleding en sieraden & accessoires. Meisjes willen van alles een beetje. Mogelijk komt dat weer doordat de zelfregulering van meisjes groter is en ze zichzelf meer beteugelen. Als jongens geld uitgeven, dan nemen ze ook wat meer risico.
3. Meisjes geven vaker aan zaken lastig te vinden op geldgebied, zoals overzicht houden over inkomsten en uitgaven. De vraag is of dit daadwerkelijk betekent dat ze hier echt meer moeite mee hebben dan jongens of dit meer alleen zo ervaren. Het reflectievermogen van jongens ontwikkelt zich immers later en dus ook de reflectie op het eigen geldgedrag.

Ik ben zeer geïnteresseerd in andere invalshoeken om verschillen tussen jongens en meisjes te verklaren. Laat het ons weten. Door hier in de voorlichting rekening te houden, kunnen we het geldgedrag van de jonge generatie alleen maar nog beter maken.

Bron: Nibud nieuwsbrief